LYNNDIE ENGLAND MIST HET LEGER

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Nee, het leven heeft Lynndie England niet echt toegelachen. Ze ging bij het leger om te ontvluchten aan haar uitzichtloze leven in een stacaravan op het platteland van West-Virginia, maar nu is ze er noodgedwongen teruggekeerd. Met een reputatie waardoor ze door het hele dorp wordt uitgekotst.
England (29) gaf voor het eerst in jaren een interview aan de internetkrant The Daily. Zij was de Amerikaanse militair die in 2004 een prominente rol speelde op de foto’s van naakte Iraakse gevangenen in de Abu Ghraib-gevangenis in Bagdad. Met een scheve lach – een sigaret tussen haar lippen – en met een opgestoken duim werd ze gefotografeerd bij de gevangenen of ze hield een hondenriem in haar hand, terwijl een Irakese gevangene hulpeloos op de grond lag.
Ze werd bestraft met 521 dagen cel, maar spijt van de misstanden in de beruchte gevangenis heeft ze niet. Wel ligt ze er wakker van dat haar daden aan Amerikaanse militairen het leven heeft gekost. Ze is bang dat de Irakezen ooit wraak zullen nemen. ,,Ik kijk altijd over mijn schouder.”
England en de andere tien militairen die bij het Abu Ghraib-schandaal betrokken waren, kregen oneervol ontslag. Ze mist het leger, de het gevoel van saamhorigheid en zelfs de rantsoenen. ,,Ik heb het gevoel dat de navelstreng is doorgeknipt”, zegt ze. Als ze in haar tuin werkt, trekt ze haar oude camouflagepak aan.
Ze is inmiddels weer teruggekeerd naar het gehucht Fort Ashby, waar ze opgroeide, maar kan daar vanwege haar strafblad niet eens een baan krijgen bij de lokale hamburgertent. Haar hobby van vroeger, jagen met haar vader, is haar ook afgenomen. Ze mag geen wapen meer dragen.
Ze heeft alleen Carter, haar zevenjarige zoon. Hij werd door Charles Graner, de vermeende leider van de misstanden in de Abu Ghraib-gevangenis, verwekt in Irak. Al in Irak ging Graner vreemd met een collega-militair. Ondanks een vaderschapsonderzoek weigert Graner ieder contact.

DE REPUBLIKEINEN ZIJN HALVERWEGE, MAAR DE STRIJD SLEEPT ZICH VOORT

— met kader —
(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Politicoloog Tammy Frisby volgt de Republikeinse voorverkiezingen op de voet en kan zich niet aan de indruk onttrekken dat ze naar de film ‘Titanic’ kijkt. ,,We wéten dat het schip tegen een ijsberg vaart, net als we weten dat Mitt Romney de kandidaat wordt. We weten hoe het afloopt, maar toch moeten we de hele film – en die duurt lang – uitzitten.”
De voorverkiezingen zijn halverwege. Frisby, verbonden aan de Stanford University, concludeert dat het heel anders is gelopen dan vooraf gedacht. ,,Ik dacht dat Romney snel niet te kloppen zou zijn. Ik heb de macht van de Super PACs onderschat.”
Dankzij die politieke actiecomités kunnen individuen indirect veel geld aan een campagne doneren. Zonder dat geld hadden Rick Santorum en Newt Gingrich hun campagnes waarschijnlijk al veel eerder gestopt. Nu de strijd tussen Romney en Santorum gaat, zal de campagne ‘tot het bittere eind’ doorgaan, vermoedt Frisby.
Sanford Gorden, politicoloog aan New York University, ziet Romney al over de finishlijn kruipen. ,,Want ondanks de winst van Santorum in staten als Alabama en Mississippi sprokkelt Romney de meeste gedelegeerden bij elkaar.”
Een kandidaat heeft 1144 gedelegeerden nodig om de nominatie te winnen. Iedere staat vertegenwoordigt een aantal gedelegeerden. Tot 1 april worden ze proportioneel verdeeld, daarna gaan alle gedelegeerden naar de winnaar. Romney staat nu op 495, Santorum op 252. ,,De rekenkunde is Romneys beste vriend”, zegt Gorden.
Frisby ziet nog wel een kansje voor Santorum: als hij de Republikeinse kiezer ervan weet te overtuigen dat hij tegenover president Obama verkiesbaar is én als Gingrich uit de race stapt. ,,Onderzoek laat zien dat 60 procent van de Gingrichstemmers dan naar Santorum gaat. Dan slaagt Santorum er weliswaar nog niet in om 1144 gedelegeerden bij elkaar te krijgen maar dan kan hij er wel voor zorgen dat Romney dat aantal níet haalt.”
In dat geval wordt het Republikeinse congres in augustus een ‘brokered convention’, waarbij onderhandeld wordt over de te kiezen kandidaat en waar nieuwe kandidaten zich in de strijd kunnen werpen. ,,Dat er nog een ridder op een wit paard – gouverneurs Chris Christie of Mitch Daniels, congreslid Paul Ryan – aan komt rijden, acht ik onwaarschijnlijk. De economie vertoont herstel. Omdat de kansen dat Obama dan herkozen wordt toenemen, zullen zij hun baan en reputatie niet op het spel zetten”, voorspelt Frisby. ,,Ook als de kandidaat pas op het congres wordt gekozen, denk ik dat Romney de nominatie zal wegslepen.”

KADER
Première zonder rode loper
Het was een première zonder rode loper op het social-mediakanaal van de campagne van Barack Obama toen de film over de eerste termijn van de Amerikaanse president voor het eerst werd vertoond. ‘Docu-ganda’ wordt de rolprent genoemd: een mix van documentaire en propaganda. Verteld voor Hollywoodster Tom Hanks en geregisseerd door de man die ook tekende voor Al Gore’s klimaatfilm ‘An Inconvenient Truth’. ‘The Road We’ve Traveled’ lijkt op een lange smeekbede voor een tweede termijn. In bijna zeventien minuten passeren de grootste verdiensten van de regering-Obama de revue: het reddingsplan voor de Amerikaanse auto-industrie, de hervorming van de gezondheidszorg en het terugtrekken van de Amerikaanse troepen uit Irak. Ze worden aaneengeschakeld door mooie beelden vergezeld van vioolmuziek en toegelicht door Obama’s chef-staf en adviseur die het Witte Huis inmiddels hebben verlaten. Als het over het uitschakelen van al Qaïdaleider Osama bin Laden gaat, onderstreept oud-president Bill Clinton de moed van Obama. Op miljoenen stemgerechtigde kijkers hoeft de film vermoedelijk niet te rekenen: daar is-ie te lang voor – en misschien ook een tikje te saai.

EEN DAKLOZE ALS HOTSPOT

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – ‘Ik ben Clarence, een 4G-hotspot’, staat op het T-shirt van de dakloze uit het Texaanse plaatsje Austin. Via Clarence kunnen bezoekers van het culturele festival SXSW (South by Southwest) internetten.
Het is een experiment van reclamebureau. BBH Labs rustte dertien daklozen uit met een wifi-modem en stuurde die naar de drukste plekken van het tiendaagse festival. De daklozen worden betaald: 20 dollar (15,25 euro) per dag. Bovendien mogen ze de bijdragen van internettende festivalgangers houden. De adviesprijs is 2 dollar (1,50 euro) voor 15 minuten internetten.
Slim plan, dacht de initiatiefnemer. Maar de daklozenhotspots kregen deze week veel kritiek. Het bureau zou daklozen uitbuiten, het zou onethisch zijn. De dakloze wordt niet gezien als een mens, maar als een ding, schrijven bloggers op verschillende websites. Tegelijkertijd krijgen ‘menselijke opladers’, vrijwilligers die door transportbedrijf FedEx zijn uitgerust met USB-poorten waarmee festivalbezoekers hun telefoon of laptop kunnen opladen, geen kritiek.
BBH Labs vergelijkt hun experiment met het verkopen van een daklozenkrant. Daarbij betalen mensen ook wat zij over hebben voor de krant. Het reclamebureau zegt dat er meer vraag is naar een digitale service zoals mobiel internet en dat de daklozen zo meer geld kunnen verdienen.
Dakloze Clarence, die uit New Orleans komt en dakloos raakte na orkaan Katrina, snapt de commotie niet, vertelde hij aan de New York Times. ,,Ik vind het leuk om met mensen te praten en het is een baan. Ik verdien op een eerlijke manier geld.”
Het is niet de eerste keer dan het reclamebureau daklozen inschakelt. In New York bedacht het Underheard: een project waarbij zes daklozen via microblog twitter hun levensverhaal vertelden.

SANTORUM KAN PROFITEREN VAN ROMNEYS GESTUNTEL

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Twee grote en dus belangrijke staten, Michigan en Arizona, gaan vandaag (dinsdag) naar de stembus. Een week voor Super Tuesday, als tien staten tegelijk hun Republikeinse presidentskandidaat kiezen, lijkt Rick Santorum voor een verrassing te gaan zorgen. Vooral nu Mitt Romney keer op keer bewijst ver af te staan van de hardwerkende Amerikaan.
Begin februari won Santorum in één avond drie staten: Missouri, Colorado en Minnesota. Hij wist daarna gebruik te maken van dat momentum. Terwijl zijn populariteit omhoog schoot, werd het campagneteam van Romney almaar nerveuzer. Want als Arizona of Michigan door de conservatieve katholiek gewonnen worden, gelden de argumenten die Romney begin februari gebruikte om het belang van Santorums’ winst te ontkrachten, niet meer.
Destijds claimde Romney dat hij geen campagne had gevoerd. Dat de kiezers in de drie door zijn opponent gewonnen staten erg conservatief en gelovig waren. En dat de gewonnen gedelegeerden niet meetelden bij de nationale conventie van de Republikeinen. Met andere woorden: Santorum had een pyrrusoverwinning behaald.
Romney heeft dit keer wél hard campagne gevoerd. Winst voor Santorum, met name in Michigan, betekent dat hij de arbeidersklasse aanspreekt, de ‘blue collar voters’. En als dat zo is, heeft Romney een week voor Super Tuesday een groot probleem.
De hardwerkende Amerikaan heeft moeite zich te vereenzelvigen met de multimiljonair uit Massachusetts. Niet in de laatste plaats door ongelukkige uitspraken van Romney zelf. In ‘motor city’ Detroit presenteerde hij zich als autoliefhebber die in een Ford Mustang en een Chevrolet pick-up truck rijdt. Prima, maar vervolgens zei hij dat zijn vrouw ‘in een paar Cadillacs’ rijdt. Een paar maar liefst.
Zondag ging het weer mis. Romney, die wil overkomen als een ‘gewone vent’, reisde naar de Daytona 500 autoraces. Of hij de races volgde, wilde een verslaggever weten. Niet echt, antwoordde Romney, ,,maar een paar van mijn vrienden zijn eigenaar van een team.” Eerder verwedde Romney tijdens een debat al 10.000 dollar, een bedrag waar de hardwerkende Amerikaan alleen van kan dromen.
Ondertussen richt Santorum zijn pijlen op president Obama. De Democraat is ‘een snob’ omdat hij wil dat iedere Amerikaan naar een hogeschool of universiteit gaat. Obama’s excuses nadat soldaten in Afghanistan korans verbrandden, toonden zwakte. Dat gebeurde per ongeluk, aldus Santorum, en daar hoef je geen sorry voor te zeggen.
De laatste peilingen tonen dat het vooral in Michigan erg spannend wordt. Verlies daar zou ook een persoonlijke afgang zijn voor Romney. Hij werd er geboren en zijn vader was er gouverneur. Tegenstand komt in Michigan niet alleen van Santorum, maar ook uit onverwachte hoek. Bij de primary mogen niet-Republikeinen meestemmen. En Democraten zien Santorum graag winnen. Tegenover Obama heeft de conservatief, die ver van het gematigde politieke midden staat, immers geen schijn kans.

‘FACTCHECKERS’ PAKKEN LEUGENS IN CAMPAGNE VS AAN

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Om zijn woorden kracht bij te zetten, wrijft Rick Santorum over zijn linkerpols. Dáár dragen Nederlandse ouderen een armband met de tekst ‘Euthanaseer me niet!’. Want in Nederland wordt ‘uit begrotingsoverwegingen’ euthanasie verricht op senioren die dat niet willen, beweerde de presidentskandidaat tijdens een campagnebijeenkomst in de conservatieve staat Missouri. Het geschokte publiek slikte het voor zoete koek, onderwijl oeh, ah en ‘oh my’ roepend.
Politici in de Verenigde Staten worden, vooral in een presidentscampagne, liever niet gehinderd door de waarheid. Newt Gingrich zegt dat hij als oud-voorzitter van het Huis van Afgevaardigden ,,volledig is vrijgesproken’ van ethische misstappen, Mitt Romney zegt dat president Obama geen handelsakkoorden met nieuwe landen heeft gesloten en Ron Paul zegt dat de VS failliet is. Het klopt allemaal niet.
Ze hebben er zelfs een term voor: ‘fact free politics’ (feitenvrije politiek). Er is ook een tegenbeweging: factcheckers die uitspraken van presidentskandidaten tijdens debatten, toespraken, interviews en politieke spotjes controleren.
FactCheck.org was in 2004 de eerste. De website werd opgericht door Brooks Jackson, die als politiek verslaggever werkte bij persbureau AP en CNN. Leugens noemt hij het nooit. ,,Dan zouden we uitgaan van kwade opzet. We noemen het liever incorrect, feitelijk onjuist of misleidend.” Politici beseffen volgens Jackson vaak niet dat ze onwaarheden vertellen. ,,Ze proberen kiezers te overtuigen en denken dat alles geoorloofd is. En op hun beurt willen kiezers maar wat graag geloven dat wat de kandidaat zegt ook de waarheid is.”
FactCheck.org werkt aan een verhaal over de uitspraken van Santorum over Nederland. Daarvoor wordt aan het campagneteam van Santorum gevraagd wat de basis is van zijn uitspraak. ,,Het is de vraag of we antwoord krijgen. Bij een eerder onderzoek over zijn foute claim dat een derde van de middelbare scholieren stopt met school, werden we genegeerd.”
‘Feitenvrije politiek’ is overigens niet voorbehouden aan de Republikeinen. Denk bijvoorbeeld aan de Democratische oud-president Bill Clinton. Hij zei in 1998 vol overtuiging dat hij geen seks met Monica Lewinksy had gehad, terwijl hij wel een seksuele relatie met zijn Witte-Huisstagiaire had. Later moest hij voor zijn leugens door het stof.
In Nederland is geschokt gereageerd op de uitspraken van Santorum, die zich ontpopt als serieuze tegenstander van Romney. In de VS is het nog nauwelijks door media opgepikt. De Nederlandse ambassade in Washington heeft besloten niet te reageren.
De Britse regering deed dat in 2007 wél, toen presidentskandidaat Rudy Giuliani, zelf genezen van prostaatkanker, stelde dat de overlevingskans in Groot-Brittannië dankzij ‘socialistische gezondheidszorg’ slechts 44 procent was. Giuliani bleek zijn uitspraak gebaseerd te hebben op een Canadese psychiater die de statistieken verkeerd gelezen had, ontdekte FactCheck.org. Jackson: ,,Maar Giuliani weigerde excuses te maken.”

VS HEEFT EEN ILLEGALENMELDPUNT

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Illegalen in uw buurt? Meld ze hier, anoniem! De website Report an Illegal Alien (geef een illegaal aan), met een patriottistisch Amerikaans vlaggetje in de adresbalk, is één van sites waar Amerikaanse burgers illegalen kunnen rapporteren. De PVV van Geert Wilders lijkt zich voor het ,,Polen-meldpunt’ te hebben laten inspireren door de Verenigde Staten, thuisland van veel van Wilders’ politieke vrienden en geldschieters. Daar zijn meldsites voor mensen zonder verblijfsvergunning – vaak uit Mexico of Latijns-Amerika – al jaren gemeengoed.
Maar zoveel ophef als er in Nederland is over de klaagwebsite van de PVV, zo weinig aandacht is er voor de Amerikaanse kliksites. David Caulkett constateert mokkend dat de site die hij in 2002 begon, reportillegals.com, door de media wordt ‘doodgezwegen’. ,,Alleen immigratiegroepen spraken er schande van.” Dat doet hem niks. Hij was – en is – de illegalen spuugzat. ,,Die pikken alleen maar banen in van sociale minima en ‘blacks’ die het vuilnis ophalen. Bovendien zorgen ze voor verdeeldheid in ons ooit zo verenigde land.”
Waar Wilders iedere beschuldiging van discriminatie resoluut van de hand wijst, geeft Caulkett het toe. ,,Ik discrimineer. Maar alleen illegalen.” Op de vraag wat er door zijn hoofd gaat als hij in zijn buurt in Florida een Mexicaan tegenkomt, valt hij wel even stil. ,,Hier zijn 900.000 illegalen. Grote kans dat die persoon dus illegaal is.”
Er zijn parallellen te trekken tussen Nederland en de VS: net als Polen en andere Oost-Europeanen in Nederland worden Mexicanen (de grootste groep illegalen) in de VS geassocieerd met overlast en krijgen ze het verwijt banen af te pakken. Maar er zijn ook verschillen. Mensen uit midden- en oost-Europa mogen in Nederland wonen en werken; daar is niks illegaals aan. Zonder verblijfsvergunning in de VS wonen en werken is verboden en de immigratiedienst roept burgers actief op om te klikken. Dat zou echter tijdrovend zijn en niet anoniem kunnen.
De commerciële ‘geef een illegaal aan’-websites bieden een snel en makkelijk alternatief, al kost dat wel 5 of 10 dollar (3,75 en 7,50 euro). De gegeven informatie wordt door de beheerder van de website doorgegeven aan de immigratiedienst. Die onderzoekt de claim en zet een gepakte illegaal de grens over.
Hoeveel bezoekers Caulkett heeft, wil hij niet zeggen. ,,Er hebben bijna 800 mensen een dankbare reactie op de site achtergelaten, dat zegt genoeg.” In 2005 had zijn site 8000 bezoekers per maand, blijkt uit een interview dat hij destijds gaf aan een website. Zeker is dat er dankzij zijn site illegalen het land worden uitgezet. Caulkett heeft geen medelijden. ,,Ze worden vaak geportretteerd als onschuldig, maar dat zijn ze helemaal niet.” Zijn site heeft ook een webshop waarin hij T-shirts verkoopt waarop de contouren van de VS gedrukt staan met de tekst ‘Ik ben hier legaal’.
Misschien nog een Amerikaans idee voor de PVV: T-shirts met ‘Ik geef géén overlast’?

NA DERTIG JAAR VERRIJZEN IN DE VS NIEUWE KERNREACTOREN

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) _ Het kost 14 miljard dollar (11 miljard euro), maar dan staan er tegen 2017 ook twee nieuwe reactoren bij een kerncentrale in Georgia die bestand moeten zijn tegen aardbevingen, vliegtuigcrashes, terreuraanslagen en langdurige stroomuitval. De kerncentrale, die door de uitbreiding de grootste van het land wordt, kan een miljoen woningen van elektriciteit voorzien.
Terwijl een groot deel van de wereld na de kernramp in het Japanse Fukushima de plannen voor nieuwe kerncentrales in de ijskast zet, worden er in de VS voor het eerst sinds 1978 nieuwe reactoren gebouwd. Het land moet de uitstoot van broeikasgassen (CO2) verminderen en zoekt naarstig naar schone energie. Voor zo min mogelijk geld.
Kolencentrales zijn te vervuilend. Groene energie uit wind of zonlicht is een alternatief. Maar na een miljardeninvestering levert dat slechts een paar procent van de energiebehoefte op. Daarnaast is het onbetrouwbaar: waait het niet of verdwijnt de zon achter de wolken, dan wordt er minder energie opgewekt.
Kernenergie – met 100 centrales verantwoordelijk voor 20 procent van de elektriciteit in de VS – is ook schoon. Maar angst voor een kernramp zorgde dat er ruim dertig jaar geen vergunning voor nieuwe reactoren werd afgegeven. In 1979 kwam er nucleair materiaal vrij bij een gedeeltelijke kernsmelting in Three Mile Island, Pennsylvania. Er vielen geen doden, maar de schrik zat er in. De kernramp in Tsjernobyl in 1986 zorgde ervoor dat in Amerika plannen in de onderste la verdwenen.
Maar nu, nog geen jaar na de ramp in Fukushima, is kernenergie geen taboe meer. Kernfysicus Mujid Kazimi, hoogleraar verbonden aan het prestigieuze Massachusetts Institute of Technology (MIT), vindt dat logisch. ,,Zelfs het grootste incident in de VS heeft laten zien dat ongelukken in kerncentrales niet altijd dodelijk zijn. De reactor in Midland, Michigan was niet berekend op een aardbeving zoals die van augustus 2011, maar er was geen schade. Er zijn meerdere orkanen over Florida getrokken, zonder dat die schade toebrachten aan de kerncentrales daar. En de nieuwste reactoren zijn veilig.”
Deze stelling wordt in twijfel getrokken door de voorzitter van de commissie die kernenergie in de VS reguleert, die als enige tegen de bouw van de nieuwe kernreactoren stemde. Hij wilde garanties dat bij de nieuwe kerncentrales de veiligheidsaanbevelingen van na Fukushima toegepast zouden worden. Tien anti-kernenergiegroepen hebben om die reden aangekondigd de vergunning voor Georgia bij de rechter aan te vechten.
Daarnaast heeft de VS nog geen oplossing voor het kernafval. Dat wordt nu opgeslagen. De nieuwe vergunning betekent niet dat de VS nu vol inzet op kernenergie. De bouw van nieuwe reactoren is duur, waardoor het goedkopere aardgas een grote concurrent is. Probleem bij gas: de voorraden zijn niet eeuwig. En dus komen de Amerikanen weer terug bij kernenergie.

‘REPUBLIKEINSE BELASTINGPLANNEN VERHOGEN SCHULD VS’

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Belastingen. Het is het woord dat naast ,,economie’ misschien wel het vaakst wordt genoemd tijdens de Amerikaanse verkiezingscampagne. Zo ook vandaag bij de Repubikeinse caucus (partijbijeenkomst) in de staat Nevada.
Iedere Republikeinse presidentskandidaat wil het belastingstelsel aanpakken – het liefst zonder de belastingen te verhogen. Onmogelijk, oordelen deskundigen. Een ,,vlaktaks’ (waarbij ieder inkomen met hetzelfde percentage wordt belast) maakt het simpeler, vindt kandidaat Newt Gingrich. Belastingvoordelen waardoor bedrijven gaan investeren en mensen gaan sparen stimuleert de economie, meent tegenstander Mitt Romney.
Net als in Nederland is het belastingstelsel in de VS progressief: als je meer verdient, betaal je meer belasting. De loonbelasting kent zes schijven, van tien procent voor de laagste inkomens tot maximaal 35 procent voor diegene die meer dan 380.000 dollar (290.000 euro) verdient. Ondoorzichtig wordt het door de vele aftrekposten – hypotheekrente, medische kosten, giften aan goede doelen – waardoor het mogelijk is om minder dan de vastgelegde percentages te betalen.
Belastingen zijn doorgaans ingewikkeld. ,,Maar voor de meeste Amerikanen is het volstrekt onbegrijpelijk”, aldus Elliot Parker, hoofd van de faculteit economie van de Universiteit van Nevada in Reno. Zelfs Parker vindt de belastingregels complex. Een goed voorbeeld: Romney’s belastingaangiftes over 2010 en 2011. Deze besloegen 547 pagina’s. Daaruit bleek dat de multimiljonair in 2010 slechts 13,9 procent belasting betaalde, omdat hij leefde van de winst van eerdere investeringen. Daarvoor geldt een ander, lager tarief. Dat was reden voor Gingrich om Romney aan te vallen op zijn rijkdom.
,,Hypocriet”, oordeelt Parker. ,,Want in het plan van Gingrich zouden mensen als Romney helemaal geen belasting meer betalen.” De plannen van de twee kandidaten hebben volgens het onafhankelijke Tax Policy Center twee dingen met elkaar gemeen: ze bevoordelen de rijken én zorgen voor een grotere staatsschuld. De econoom zegt dat het de afgelopen tien jaar al fout is gegaan. Hij vergeleek de belastingtarieven van 2000 met 2009 en ontdekte dat alle Amerikanen minder belasting zijn gaan betalen.
Vooral miljonairs gingen erop vooruit. Betaalden zij in 2000 nog gemiddeld 28 procent belasting, in 2009 was dat gedaald naar 23 procent. ,,Die vijf procent vertegenwoordigt heel veel geld: vijftig miljard dollar.” Terwijl heel Amerika minder belasting ging betalen, werd de schatkist steeds leger. De belastingverlaging is volgens Parker dé reden waarom de VS nu kampt met enorme schulden. ,,Natuurlijk speelt de recessie een rol, maar het is een illusie om te denken dat we het gat kunnen dichten zonder een belastingverhoging.”

VAKBOND GAAT RATTENPLAAG TE LIJF MET FOTOWEDSTRIJD

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Een rat loopt over het perron en doet een wachtende man verbaasd opkijken. Een dode rat in een hoekje van een metrostation. Een rat die snuffelt – of likt – aan een blikje bier. Deze foto’s van de rattenplaag in de New Yorkse metro kunnen een maand lang gratis openbaar vervoer opleveren.
Zolang metro in New York bestaat, zijn er ratten te vinden. Wachtende reizigers worden regelmatig geconfronteerd met het grijze knaagdier, dat een lege zak van McDonald’s of een wikkel van een reep Snickers plots laat bewegen voor er zelf onder op te duiken.
Dat afval is juist het probleem, vertelt Jim Gannon van de vakbond voor transportpersoneel. Het vuilnis, meestal etensresten, blijft vaak dagen liggen voordat het wordt opgehaald door de servicetreinen van transportmaatschappij MTA. Daar komen ratten massaal op af.
Een woordvoerder van MTA weigert commentaar. ,,Ze hopen dat het vanzelf over gaat”, zegt Gannon. Zijn vakbond riep een fotowedstrijd uit om het probleem aan de kaak te stellen. Degene die de vieste, naarste, engste foto van een rat op www.ratfreesubways.com zet, wordt beloond met een maandkaart voor onbeperkt reizen, ter waarde van 104 dollar (79 euro).
De rattenplaag valt namelijk ook reizigers op. In september werd een wachtende vrouw in haar voet gebeten. Vorig jaar liet een YouTube-filmpje een rat zien die in de treinstel het been van een slapende man opklimt en aan zijn gezicht snuffelt.
Maar het personeel heeft de meeste last van de rattenplaag. Op sommige stations moeten medewerkers handschoenen en hoge schoenen dragen om zich tegen de scherpe tanden van de ratten en de ziektes die zij verspreiden te beschermen.
De vakbond hoopt dat de site MTA ertoe beweegt vaker afval op te ruimen, gaten in metrostations te dichten en vaker de ongediertebestrijder in te schakelen. Inmiddels heft MTA extra geld vrijgemaakt voor twee extra servicetreinen die afval op metrostations moeten ophalen.

MET VROUW EN KINDEREN OP CAMPAGNE

De primarytournee gaat morgen (dinsdag) verder in Florida. Ook naar die staat nemen de kandidaten hun echtgenotes en kinderen mee.

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Ann Romney lacht verlegen en pakt de microfoon met twee handen vast. Ze vertelt over haar vijf zonen en over haar rol als kapitein op het gezinsschip. De vrouw van presidentskandidaat Mitt Romney lijkt nerveus, alsof ze daar in een fabriekshal voor het eerst een mensenmassa toespreekt. Het is gespeeld. Zij is altijd degene die haar man introduceert.
,,Het is een slimme manier om de kandidaten menselijk te maken”, stelt hoogleraar Jennifer Lawless, gespecialiseerd in de rol van vrouwen in de politiek. ,,Familieleden laten zien dat een kandidaat meer is dan alleen een politicus, hij is een echtgenoot, een vader.”
Want niet alleen de echtgenotes, ook hun kinderen zijn in deze campagne zichtbaarder dan ooit. ,,Kinderen hebben een verwachtende werking op kiezers, vooral op vrouwen”, weet presidentieel historicus Doug Wead. Hij schreef het boek ‘All the President’s Children’ en ontdekte dat het terug te herleiden valt naar George Washington, de eerste president van de VS. ,,Die liet zich doorgaans vergezellen door zijn stiefzoon.” Wead, die werkte als assistent van president George Bush senior, zegt dat  loyaliteit een grote factor is. ,,Er zijn duizenden mensen nodig om een campagne te runnen en familie kun je sowieso vertrouwen.”
Wead geeft nu advies aan kandidaat Ron Paul, die 54 jaar getrouwd is met Carol, vijf kinderen heeft en 18 kleinkinderen. Allemaal hebben ze een rol achter de schermen, vertelt Wead. Maar zijn zoon, senator Rand Paul is degene die hem doorgaans introduceert. ,,Ron is 76 en laat hiermee zien dat Rand zijn troonsopvolger is. De kiezers zien zo de toekomst van zijn campagne.”
De kinderen worden ook strategisch ingezet. Santorum legt uit waarom hij de hervorming van de gezondheidszorg wil terugdraaien door over de ernstige chromosoomafwijking van zijn drie jaar oude dochter te vertellen. En toen ex-vrouw Marianne tijdens een interview vertelde dat Gingrich haar om een open huwelijk vroeg, waren het zijn twee volwassen dochters die tot zijn verdediging kwamen. ,,Zijn dochters kennen hem het best. Als zij zeggen dat hun vader veranderd is, dan geloven kiezers dat”, verklaart Wead.
De enige vrouw die altijd op de voorgrond staat, maar nooit op de voorgrond treedt, is Callista, de vrouw van Gingrich. Zij neemt vrijwel nooit het woord. Als ze spreekt, is het over haar liefde voor de kunsten – ze speelt piano en hoorn – niet bepaald een thema dat de Republikeinen omarmen. Meestal kijkt ze, met perfect gekapt blond haar, vaak gekleed in iets roods, haar man bewonderend aan, klinkt instemmend en klapt.
Daarmee verschilt ze van Ann Romney. ,,Als er straks in meerdere staten tegelijk campagne gevoerd gaat worden, heeft zij het in zich om als plaatsvervanger van Mitt Romney op te treden,” voorspelt professor Lawless. Wead ziet die rol ook voor de vijf zonen. ,,Ze bereik je toch vijf keer meer kiezers dan wanneer je alleen op pad gaat.”

KADER
Hoe Florida de helft van de gedelegeerden kwijtraakte
In Florida, een grote staat met veel inwoners, vallen veel gedelegeerden te verdienen. Die hebben de Republikeinse presidentskandidaten nodig om straks tijdens het partijcongres in augustus de nominatie te verdienen. Dit jaar heeft de ‘Sunshine State’ echter iets minder invloed. Omdat Florida tegen de regels van het Republikeinse partijbestuur de voorverkiezing vóór 1 maart houdt, pakt de partij de helft van de 99 gedelegeerden. Florida houdt nu maar 50 gedelegeerden over. Die gaan wel allemaal naar de winnaar.
Ook New Hampshire en South Carolina, die hun primaries vóór 1 februari hielden, verloren zo de helft van de gedelegeerden. Straks staat Arizona en Michigan nog dezelfde straf te wachten. De partij doet dit om de race om de Republikeinse uitdager van Barack Obama zo lang mogelijk spannend te houden. Om te voorkomen dat staten over elkaar heen buitelen om de eerste te zijn die de primary houdt, moeten de staten die vóór 1 april naar de stembus gaan hun gedelegeerden proportioneel verdelen. De meeste gaan naar de winnaar, maar ook de nummers 2 en 3 kunnen gedelegeerden winnen (Florida vormt om onduidelijke redenen een uitzondering op die regel).
De staten ondergaan hun straf zonder te klagen. Een vroege voorverkiezing betekent immers veel meer aandacht én invloed. Niemand is benieuwd naar de voorverkiezing in Utah, die pas eind juni wordt gehouden. Dan is de winnaar van de Republikeinse strijd waarschijnlijk al lang bekend.