VERSLAGEN NEWTOWN KAN HET NIET BEVATTEN

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEWTOWN (GPD) – Het gezicht van Shari Burton is getekend door verdriet als ze zaterdag de top van een dennenboom op een druk kruispunt in Newtown naar zich toe haalt en er met een plechtig gebaar een kerstengel op zet. Voor Burton symboliseert de engel de twintig scholieren van 6 en 7 jaar en zes van haar collega’s die vrijdag op de Sandy Hook-basisschool werden doodgeschoten.IMG_4529
Burton is onderwijsassistent in groep 4 en zag vrijdagochtend hoe de 20-jarige Adam Lanza zich een weg door de school schoot. Haar ogen gaan schuil achter een zonnebril, maar haar stem breekt als ze de gebeurtenissen beschrijft. Ze zoekt steun bij haar geüniformeerde zoon Mikey en dochter Kelly, die allebei bij de brandweer van Sandy Hook werken en na het drama werden opgeroepen; vrezend voor het leven van hun moeder. Samen met haar collega leidde Burton zestien kinderen uit de klas naar een veilig hoekje van het lokaal, liet ze elkaars handen vasthouden en belde het alarmnummer 911. ,,Dat vind ik nog het ergste: dat de kinderen hebben gehoord dat ik het aan de telefoon over een mogelijke schietpartij had. Dat had ik ze willen besparen.”
Afgelopen weekeinde kregen de doden namen en gezichten. Kogels uit een semiautomatisch geweer raakten ieder slachtoffer meerdere keren, eerst van afstand, daarna van dichtbij. De lijkschouwer telde bij sommigen zelfs elf kogelgaten.
De schietpartij op een zonnige vrijdagochtend heeft het mooie plaatsje in de streek New England voor altijd veranderd. Vorige week vierde het hele stadje nog feest toen de lichtjes in de kerstboom werden ontstoken. De leraren van de Sandy Hook Elementary School zouden deze week genieten van een kerstborrel in de Stone River Grill, op een paar honderd meter van de basisschool. Nu halen veel inwoners hun kerstversieringen weg. Newtown is niet meer in een feeststemming.
Het is ondanks de 27.000 mensen die Newtown ‘thuis’ noemen een hele hechte gemeenschap, zo beschrijven inwoners. En dus leeft iedereen mee. ‘Knuffel vandaag een leraar’, heeft restauranteigenaar Gary Siri op een spandoek gespoten. Bij kledingwinkel Sabrina Style gaan glitterjurken in de etalage schuil achter een plakkaat met ‘liefde zal ons er doorheen helpen.’ ‘We houden van Sandy Hook Elementary’, staat te lezen op een laken dat over een viaduct in Newtown is gespannen.IMG_4524
Ook Margaret Keays, moeder van vijf kinderen, voelde de behoefte om haar ‘gebroken hart’ met de wereld te delen. Voor haar erf, schuin tegenover de brandweerkazerne waar ouders vrijdag werden opgevangen, hangt een Amerikaanse vlag geflankeerd door twee spaanplaat borden. Met witte verf heeft ze er ‘God zegen de gezinnen’ op gespoten. ,,Als kleuter zat ik in hetzelfde klaslokaal waar nu twintig kinderen werden doodgeschoten.” Tranen wellen op in haar toch al roodomrande ogen. ,,Ik heb vanavond het voorrecht mijn kinderen in te stoppen. Zoveel ouders hebben hun kinderen niet meer teruggekregen.”
Haar zoon Wesley heeft dezelfde leeftijd als de gedode kleuters – hij gaat ‘gelukkig’ naar een andere school. Zoals duizenden ouders moet ze haar kinderen uitleggen wat er is gebeurd. ,,Ze vragen waarom hij het gedaan heeft. Dan zeg ik maar: er is ook kwaad in deze wereld. Hoe kun je het verklaren als je het zelf niet eens kunt bevatten?”
Newtown is een rustige, veilige stad in de heuvels van de Amerikaanse staat Connecticut. Maar als er wat ergs gebeurt, is het ook meteen heel erg. Inwoners herinneren zich een moord gepleegd met een machete en in de winter van 1986 werd een vrouw door haar echtgenoot vermoord. Haar lichaam werd nooit gevonden; hij stopte het bevroren lijk in een houthakselaar.IMG_4532
Maar dit drama is van een heel andere orde, weet ook psycholoog Jeannie Pasacreta uit Newtown. Haar zoon Nicholas zat bij schutter Adam in de eindexamenklas. ,,Nicholas kwam vrijdagavond thuis van de universiteit voor zijn kerstvakantie. Hij vertelde dat Adam altijd introvert was, vaak geen antwoord gaf als hem iets werd gevraagd en veel zwart droeg of legerkleding.” De verwerking van de op één na dodelijkste schietpartij op een Amerikaanse school zal moeilijk worden, zegt Pasacreta. Hopelijk vindt die hechte gemeenschap, waaraan president Barack Obama gisteravond een bezoek bracht, steun bij elkaar. ,,Iedereen kent iedereen.”
De dag na de schietpartij geven veel inwoners al gehoor aan de oproep die op veel borden Newtown opduikt: omhels je dierbaren. In de Sandy Hook Diner, dichtbij de school, geven veel vaste klanten een knuffel aan de serveersters. Na sluitingstijd zit het personeel bij elkaar, eten hun lunch en spreken over het drama. ,,Stel je toch eens voor: die ouders hebben vast de kerstcadeaus al ingepakt. Hun kinderen zullen ze nooit openmaken.”

Advertenties

OP ROCKAWAYS WORSTELEN ZE NOG STEEDS MET ‘SANDY’

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
FAR ROCKAWAY (GPD) – Soms, zucht Annette Boyatt, zijn de verhalen zó schrijnend. ,,Dan wil je de mensen gewoon mee naar huis nemen.” Maar Boyatt, rampenbestrijdingscoördinator van de Amerikaanse overheidsdienst FEMA, weet dat het niet kan. Ze doet het werk al 32 jaar en dacht dat ze alles al had gezien. Totdat ze van de Amerikaanse westkust werd ingevlogen naar Far Rockaway. ,,Dit is de erger dan Katrina”, zegt Boyatt, verwijzend naar de orkaan die in 2005 de Golfkust van de VS verwoestte.
De Rockaways, het schiereiland in het zuiden van het New Yorkse stadsdeel Queens, werd op 29 oktober getroffen door orkaan Sandy, inclusief mini-tsunami. De hele begane grond van Janness Bascoms woning werd erdoor overspoeld. ,,Alles is kapot: de wasmachine, de keuken, de kleren en de schoenen van mij en mijn kinderen. We waren pas twee maanden geleden in het appartement getrokken en het waren allemaal spiksplinternieuwe spullen. Ik heb alle bonnetjes nog.”IMG_4511
Zoals zovelen op de Rockaways heeft Bascom nog geen stroom. Het water verwoestte de bedrading. Haar huis is koud, de temperatuur ligt ’s nachts bij het vriespunt. Terwijl president Barack Obama donderdag een bezoek bracht aan het zwaar getroffen Staten Island, zit Bascom op een plastic kuipstoeltje in het Disaster Recovery Center te wachten. ,,Obama zou hier ook moeten komen kijken in plaats van er alleen maar met de helikopter overheen te vliegen.” Ze hoopt dat de mensen haar in het centrum haar kunnen helpen met geld om voedsel te kopen. Haar baan is ze kwijt. ,,Ik werkte als uitzendkracht in een ziekenhuis, maar daar werden de geëvacueerde patiënten uit een ander ziekenhuis naar toe gebracht, inclusief personeel.”
In het centrum werken hulpdiensten en non-profitorganisaties samen om Sandy-slachtoffers op één plek te helpen. Hier kunnen zij overheidssteun aanvragen, leningen krijgen, woningreparaties regelen en voedselhulp ontvangen. Soms worden ze doorverwezen naar opvangplekken of krijgen ze een bon voor een hotel. Ze kunnen er faxen en bellen. Vrijwilligers van het Rode Kruis leveren dekens of flanellen pyjama’s.
Juist het Rode Kruis, dat de afgelopen weken meer dan 120 miljoen dollar ophaalde voor de wederopbouw na Sandy, krijgt kritiek. Op internet verschijnen verhalen van vrijwilligers dat zij tot hun verbijstering zaklampen en dekens moesten uitdelen in een appartementencomplex waar het licht brandde en de verwarming aan was. De organisatie lijkt overvallen door de omvang van de ramp en weet niet goed in te schatten wat er nodig is om mensen te helpen.IMG_4522
Maar anderen zijn juist dankbaar voor de inzet van het Rode Kruis. Robert McBride haalt voor hem en zijn vrouw een warme maaltijd bij een Rode Kruisbusje aan het strand van Far Rockaway. De afgelopen weken waren zwaar, zegt hij. Net voor Sandy toesloeg lag hij in een ziekenhuis. Tijdens Sandy zat hij weer in zijn seniorenwoning, uitkijkend over de steeds dichterbij komende zee. Het infuus zat nog in zijn arm. Daarna: geen stroom, water, verwarming of eten.
,,Maar langzaam wordt het leven weer normaal”, zegt McBride. ,,Ik merk zelf ook dat ik weer op krachten kom, ook dankzij het eten van het Rode Kruis. Ik maak altijd geld over naar goede doelen, ook naar het Rode Kruis. Had alleen nooit verwacht hun hulp zelf ook nog eens nodig te hebben.”

GEJOEL EN APPLAUS, GEEN VOLKSFEEST NA WINST OBAMA

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
CHICAGO (GPD) – Ze zijn te herkennen aan vesten en T-shirts met het campagnelogo, een grote kop koffie en kleine oogjes, die soms verscholen gaan achter een zonnebril. De medewerkers van Barack Obama’s campagnehoofdkwartier in hartje Chicago, die de afgelopen zestig dagen geen dag vrij kregen, druppelen woensdag na een korte feestnacht het kantoor binnen.
De beveiligers klappen en joelen als weer een medewerker met een Democratisch blauw sleutelkoord zijn ID-pasje scant. Ook portier Corintha Metcalf van het kantorenpand aan Randolph Street slaat juichend met een gebalde vuist op de balie. Obama’s herverkiezing is het gesprek van de dag, vertelt ze, al had ze wel een beetje medelijden met de mensen die de afgelopen weken aan één stuk hebben gewerkt. ,,Maar het was niet voor niets. We zijn zo blij.”
De hele stad lijkt een dag na de verkiezingen opgelucht: ook de komende vier jaar is de president van Amerika parttime inwoner van Chicago. Hij vierde ‘election night’, verkiezingsnacht, in congrescentrum McCormick Place in de stad, waar hij in de nacht van dinsdag op woensdag met schorre team zijn campagneteam bedankte. ,,Jullie zijn de besten uit de geschiedenis van de politiek.”
In een bar in Hyde Park, de wijk die Obama ‘thuis’ noemt als hij niet in het Witte Huis is, kreeg Mary Stoner Saunders er tranen van in haar ogen. Vanochtend zag ze hoe Obama’s favoriete restaurant in de wijk net als vier jaar geleden gratis ontbijt uitdeelde. De rij was meterslang. ,,Ik ga er nu weer van huilen”, zegt ze. Het valt door haar zonnebril met grote spiegelende glazen – vanwege de bourbon die ze dronk om de overwinning te vieren – niet te controleren. Al een jaar werkt ze voor het campagneteam en ze is blij dat Obama won van ‘het grote geld’. ,,Obama is in het Amerikaanse volk blijven geloven.”
Stoner Saunders besloot niet naar McCormick Place te gaan. ,,Daar was geen drank”, lacht ze. Maar duizenden gelukkigen die een kaart wisten te bemachtigen, deden dat wel. Ze zwaaiden nadat de tv-stations Obama tot winnaar uitriepen onvermoeibaar met Amerikaanse vlaggetjes en swingden op de campagne-soundtrack van Bruce Springsteen, U2, en heel veel soulmuziek. Buiten trotseerden duizenden anderen de kou om op grote schermen mee te kijken.
Toch is 2012 geen 2008. Dit keer geen volksfeest in het Grant Park in Chicago voor 240.000 mensen, maar op veel kleinere schaal: in een zaal voor 10.000 mensen in congrescentrum McCormick Place aan de oever van Lake Michigan, waar Obama ooit zijn rondjes hard liep.

DROOM WORDT WERKELIJKHEID, OOK VOOR OBAMA’S ‘GROTE BROER’

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
CHICAGO (GPD) – Zijn stem heeft duidelijk te lijden gehad van de lange campagne. Maar Barack Obama heeft zijn doel bereikt. Hij is herkozen, dus wanneer de glimmende confetti in McCormick Place in Chicago naar beneden is gedwarreld en hij First Lady Michelle en zijn dochters Sasha en Malia heeft geknuffeld, dwingt hij zich tot het uiterste om zijn campagneteam en alle vrijwilligers te bedanken. Met moeite komt zijn stem uit boven het gejuich van duizenden van die vrijwilligers. ,,Jullie zijn de beste uit de geschiedenis van de politiek.”
Camille Myaole is één van die vrijwilligers. Voor Obama op het podium verscheen, kwam ze met behulp van haar wandelstok de zaal binnen, knipperend met haar ogen tegen het felle licht in de overweldigend rood-wit-blauw gedecoreerde zaal. ,,Dit is een droom die werkelijkheid wordt”, klinkt het zacht, terwijl ze zich met behulp van haar wandelstok een weg baant door de aanwezigen. De dame is uit Atlanta, Georgia naar Chicago gekomen om samen met Barack Obama zijn herverkiezing te vieren. ,,Ik ben zo trots op mijn president.”
Duizenden gelukkigen die een kaart wisten te bemachtigen, deelden die trots dinsdagnacht. Ze zwaaiden na het tot winnaar uitroepen van Obama door de tv-stations onvermoeibaar met Amerikaanse vlaggetjes en swingden op de campagne-soundtrack van Bruce Springsteen, U2, en met ook heel veel soulmuziek. Buiten trotseerden duizenden anderen de kou om op grote schermen mee te kijken.
Toch is 2012 geen 2008. Dit keer geen massaal volksfeest in het Grant Park in Chicago voor 240.000 mensen, maar op veel kleinere schaal: in een zaal – al heeft die dan wel een capaciteit van 26.000 mensen – in congrescentrum McCormick Place aan de oever van Lake Michigan, waar Obama ooit zijn hardlooproute had.
Waar vele Obama-aanhangers de afgelopen vier jaar hun euforie voelden wegebben, werd Eric ‘Lionman’ O’Neal senior juist alleen maar enthousiaster, vertelt hij. ,,In 2008 stemde ik wel op hem, maar zat er bij mij geen passie achter. De afgelopen vier jaar heb ik gezien wat hij bereikt heeft. En toen dacht ik: wow.”
De voormalig karatekampioen vergelijkt de Amerikaanse economie in 2008 met een auto die total loss is. ,,Obama had geen monteur, geen onderdelen, geen garage, maar toch wist hij die auto op te knappen. En nu is 99 procent van die auto gemaakt, en dan klagen we nu dat er nog een deukje in de bumper zit?”
Om die boodschap te verspreiden kon Obama zijn hulp gebruiken, vond O’Neal. Dus verliet hij zijn karateschool in de zuidelijke stad New Orleans, wetende dat Obama daar, in de conservatieve staat Louisiana, toch niet zou winnen, en ging op campagnepad. ,,In staten als Wisconsin kon ik echt het verschil maken. Dat we daar gewonnen hebben, daar ben ik trots op.”
Zijn wekenlange inzet voor Obama leverde hem gisteren (dinsdag) een speciale toegangskaart op, eentje waarmee hij achter het podium staat, dichtbij de president. ,,Daar deed ik het niet voor hoor. Maar bijzonder is het wel. Ik ben een maand ouder dan hij is, maar hij voelt als mijn grote broer.”

STEMMEN OP ROMNEY IN OBAMA’S WIJK IN CHICAGO

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
CHICAGO (GPD) – Het is een beetje vloeken in de kerk, dat beseft Monica Phillips ook wel. In het stembureau in de United Church of Hyde Park in Chicago heeft zij zojuist haar stem uitgebracht op Mitt Romney. De student Mesopotamische talen aan de Universiteit van Chicago zegt het op fluistertoon. Hier, in de wijk waar het huis van Barack Obama staat, is de Republikeinse uitdager van de Democratische president niet populair.
IMG_4456Het was voor haar een moeilijke keuze, zegt ze zuchtend, ook omdat ze in Obama’s buurt woont. ,,Volgens mij zijn het allebei geweldige personen en hebben ze op hun manier het beste voor met het land. Maar ik ben student en ik wil straks ook graag een baan.” Phillips denkt dat Romney het beste banenplan heeft. ,,Bovendien heeft hij met de Olympische Spelen in Salt Lake City en als gouverneur van Massachusetts laten zien dat hij kan zorgen voor een sluitende begroting. En zo conservatief is hij niet hoor. In werkelijkheid is hij gematigd.”
Ondanks dat in de staat Illinois al vanaf 22 oktober gestemd kon worden, is het druk in de kerk. ,,In dit kiesdistrict lijkt niemand eerder gestemd te hebben”, lacht Rosalee Atkins, die het stemmen in dit stembureau al meer dan vijftien jaar in goede banen leidt. Maar dit jaar moet zij door een herindeling veel mensen die al jaren in de kerk stemmen, naar een ander stembureau sturen. ,,Dit was altijd het eerste district, maar nu is het district 27. Dat wekt verwarring. Gelukkig is het andere stembureau dichtbij.”IMG_4401
Buiten het stembureau roept Lael Dillard het hard in haar mobiele telefoon. Zojuist kwam ze president Obama met zijn gevolg tegen, die in Chicago de verkiezingsdag doorbrengt. ,,Heel cool”, roept ze enthousiast. ,,Ze klagen hier altijd wel, dat alle wegen worden afgezet als hij ‘thuis’ is, maar niemand vind het echt erg hoor. Iedereen wil dat hij wint.”
De uitslag van de verkiezingen zal vanochtend (woensdagochtend) pas bekend zijn. Het is gisteren (dinsdag) overduidelijk op wie Dillard heeft gestemd. Ze is een grote Obama-fan en stemde in 2008 ook al op hem. Met haar kinderen van acht en tien keek ze naar alle drie debatten. Hij heeft volgens haar veel voor het land gedaan, dat merkte ze zelf ook. ,,Ik kreeg meer belasting terug en hij heeft ervoor gezorgd dat de gezondheidszorg beter wordt. En toen hij de auto-industrie redde, zag je hier in Hyde Park dat veel mensen een nieuwe auto kochten om hun steun te betuigen.”
Binnen, onder banieren met teksten als ‘Heer heb genade’ staan de stemloketten opgesteld. Op het stembiljet, op posterformaat, moeten kiezers de twee delen van een pijl met elkaar verbinden om een stem uit te brengen. Naast de keus tussen Obama en Romney, staan er nog andere keuzes op het gigantische papier: kandidaten voor het Huis van Afgevaardigden, voor het staatsparlement, voor rechtbanken in de staat Illinois. Het kost de kiezer zo’n twintig minuten om alle keuzes te maken.IMG_4483
Maar de allerbelangrijkste keuze is die tussen de presidentskandidaten, erkent Ahmd Azar. Hij is recent van North Carolina naar Chicago verhuisd en vindt het heel bijzonder dat hij in Obama’s eigen wijk op hem kan stemmen. ,,Dat ga ik straks wel even aan mijn vrienden vertellen.”
De reden voor zijn stem is simpel, zegt Azar. ,,Ik kan hem vertrouwen, ik weet wat ik aan hem heb. De afgelopen vier jaar heeft hij zich bewezen. Bij Romney vraag ik me af of hij zich als president wel zal inzetten voor alle Amerikanen. Hij heeft zich in dat uitgelekte filmpje nogal laatdunkend uitgelaten over 47 procent van zijn landgenoten. Dat hoort niet, als je president wilt worden.”

HET WATER DAT SANDY BRACHT KWAM SNEL EN ONVERWACHT

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Barrett DiPaolo loopt behoedzaam de trap richting de kelder van zijn appartementencomplex in Lower Manhattan af, de lichtbundel van de zaklamp wijst hem de weg. Maar na een paar treden moet hij het opgeven. Het water komt hem tegemoet.
DiPaolo woont in evacuatiezone A en had eigenlijk niet mogen blijven. Maar hij bleef toch. Vanuit zijn raam op de tiende verdieping zag hij hoe het water langzaam de straten in New York overnam. ,,Het waren ineens snel stromende beekjes.” Hij spoedde zich direct naar de kelder, die als opslagruimte geldt voor de bewoners van 26 Beaver Street. ,,Er was niks meer aan te redden, het ging zo snel.”
De zuidpunt van Manhattan, waar Nederlanders in de zeventiende eeuw Nieuw Amsterdam stichtten, is hard getroffen door superstorm Sandy. Het water dat de straten in de nacht van maandag op dinsdag in rivieren veranderde, is dinsdag weg. Maar tunnels voor metro’s en auto’s zijn nog altijd ondergelopen. In een ondergrondse parkeergarage dobberen auto’s in een bad van water, benzine en olie. De indringende geur van olie is overal, meegenomen door het water uit oliegestookte boilers in kelders zoals die van DiPaolo. Op wegen en stoepen ligt een glibberige laag in regenboogkleuren.
Het laagstgelegen deel van de stad is nagenoeg verlaten. Voor ingangen van kantorencomplexen liggen meters zandzakken opgestapeld. Vanuit hoogwerkers worden gevelde bomen gekapt. Monteurs van elektriciteitsbedrijf ConEd werken aan het herstel van de stroomvoorziening. Politieagenten houden nieuwsgierigen weg van volgelopen tunnels.
Niet iedereen heeft pech. Mark O’Reilly is de manager van een gebouw pal naast Battery Park. Gestoken in een gele regenjas van stevig rubber pakt hij zijn bestelde noodgenerator ongebruikt weer in. ,,Wij hebben geluk: samen met twee andere gebouwen zitten we net op een ander deel van het stroomnet en hebben we nog altijd elektriciteit.”
Op het hoogtepunt van de stormvloed stond er een meter water in de lobby van het verlaten pand, alle bewoners moesten verplicht evacueren. O’Reilly was de hele nacht met acht van zijn personeelsleden in touw om het water weg te pompen. ,,Bang ben ik vannacht niet geweest, ik had het te druk om daar over na te denken.”
In een appartement aan Maiden Street stond Kabita Dasgupta wel doodsangsten uit. ,,Ik kwam zondagavond terug van een zakenreis naar Zwitserland en hoorde thuis pas over Sandy. Toen was er al geen tijd meer om me voor te bereiden.” Dus wachtte ze af, zonder eten, zonder stroom en zonder water. ,,Het is ook stom van me: bij Irene (de orkaan die in augustus 2011 over de stad raasde, hk) had ik alles in huis. Toen gebeurde er niks. Ik dacht dat het nu ook wel los zou lopen. Maar toen zag ik al het water, en werd ik vreselijk bang.”
Dasgupta heeft net een kamer geboekt in het Marriott Hotel, in een deel van de stad dat wél elektriciteit en stromend water heeft. Wanhopig probeert ze een taxi te krijgen, maar die zijn dun gezaaid. ,,Metro’s en bussen rijden voorlopig nog niet.” Ze klemt haar tas vastberaden onder haar arm: dan gaat ze maar lopen.

KADER:
President Barack Obama heeft dinsdag een noodverordening getekend waarmee hij de staten New York en New Jersey tot rampgebied benoemt. Het is een formaliteit, maar een belangrijke formaliteit: door de ondertekening hoeft het staatsbestuur niet alleen op te draaien voor de kosten die zij tijdens en vooruitlopend op orkaan Sandy hebben gemaakt, maar kan ook federaal geld gebruikt worden bij de opruim- en opbouwwerkzaamheden. Het geld gaat niet alleen naar lokale overheidsinstanties, er kan ook een beroep op worden gedaan door burgers of kleine zelfstandigen. Zij kunnen bijvoorbeeld een tegemoetkoming aanvragen voor tijdelijke woonruimte of voor reparaties aan hun woning of bedrijf.

AMERIKANEN STEMMEN SOMS AL WEKEN VÓÓR VERKIEZINGEN

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEW YORK (GPD) – Shari Ross vult deze week haar stembiljet in. Gewoon thuis in Boulder, Colorado, aan de keukentafel. ,,Daar kan ik op mijn gemak, met een kop koffie, kijken wie mijn stem krijgt en misschien nog even op internet naar meer informatie zoeken over de kandidaten. We kiezen immers veel meer dan een president.”
Ross is niet de enige die voor dinsdag 6 november, de echte verkiezingsdatum, stemt. Ook president Barack Obama gaat vandaag (donderdag) al naar de stembus in zijn thuisstad Chicago. Een historische beslissing, want het zal de eerste keer zijn dat een zittende president al vóór de verkiezingsdag zijn stem uitbrengt.
Vroeg stemmen, in een stembureau dat soms al weken voor 6 november open is, is dit jaar toegestaan in 31 staten en het hoofdstedelijke district DC. Meer dan ooit. Idaho en South Dakota waren de eersten. Daar konden inwoners al vanaf 21 september hun presidentiële stem uitbrengen.
Per brief stemmen – ooit enkel voorbehouden aan militairen – mag in 48 staten, al is in 21 staten nog wel een goed excuus nodig om niet persoonlijk naar het stemhokje te komen. Professor Seth Masket van de University of Denver vergelijkt het met het betalen van rekeningen: ,,Sommige mensen betalen meteen, anderen wachten tot de uiterste datum; zo is het ook met stemmen.”
Omdat er tijdens de komende verkiezingen op veel meer gestemd wordt dan op de presidentskandidaat alleen – Amerikanen kiezen onder andere senatoren en afgevaardigden op federaal en staatsniveau, gouverneurs, burgemeesters, rechters, openbaar aanklagers, schoolbesturen en sheriffs – kan de wachttijd in het stembureau op 6 november oplopen. Het kan dan gewoon praktischer zijn om vooraf een stembiljet aan te vragen en in je eigen tempo in te vullen.
Geschat wordt dat dit jaar 40 procent van de Amerikaanse kiezers net als Obama en Ross al vóór 6 november zijn stem uitbrengt. En dat terwijl het zwaartepunt van de presidentscampagne ligt op de laatste weken vóór de verkiezingsdag.
Voor de kiezers is dat een voordeel, voor de kandidaten kan het een nadeel zijn, zegt politicoloog Masket. ,,Er zijn op deze manier voor Romney en Obama niet zo veel mensen meer over om over te halen op hen te stemmen. Bovendien worden de effecten van de debatten en welke kandidaat daarin het beste naar voren komt minder als veel Amerikanen hun stem al hebben uitgebracht.”
Al voert de president juist campagne om iedereen zo vroeg mogelijk naar de stembus te krijgen. In 2008 heeft Obama veel stemmen gewonnen onder de vroege kiezers. Bovendien: als veel kiezers in een bepaalde staat hun stem al hebben uitgebracht, kan de Obama-campagne de aandacht op een ander cruciaal deel van het land richten.
First Lady Michelle Obama vertelde vorige week een menigte in de Amerikaanse staat Ohio, één van de staten die vroeg naar de stembus mag, nog trots dat zij per brief al op haar echtgenoot had gestemd. Via Twitter verspreidde ze een foto van haar stembiljet, net voor dat op de post ging naar haar thuisstaat Illinois.

HET GEVECHT OM DE LATINOSTEM: DE MEESTEN BLIJVEN THUIS

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
DENVER (GPD) – Nog nooit heeft Peter Castillo meegemaakt dat de presidentsverkiezing zo vaak gespreksonderwerp zijn bij zijn vrienden en familie als nu. ,,Echt iedereen heeft het er over”, zegt de Amerikaan van Mexicaanse afkomst. Castillo en zijn vriendin Joseline Acevedo zijn in Las Vegas (Nevada) geregistreerd om te stemmen. Ze zijn een uitzondering: ,,De meeste Latino’s gaan niet stemmen.”
In de campagne worden minderheden, studenten en vrouwen extra het hof gemaakt. Barack Obama en Mitt Romney beschouwen hun stemmen als doorslaggevend. Beide kandidaten dingen met name naar de hand van de grootste minderheid: de 50 miljoen Latino’s en Hispanics, Amerikanen van Midden- en Zuid-Amerikaanse komaf.
Speciaal voor hen zijn er tv-spots en folders in het Spaans. Romney zet periodiek zijn Spaanssprekende zoon Craig in. Democraat Obama lijkt de strijd om de minderheden echter te gaan winnen. Volgens peilingen zijn zwarten, studenten, vrouwen en Latino’s vooral op zijn hand. Maar niet allemaal, want veel Latino’s blijven thuis.
Neem Colorado. ,,Van de 550.000 Latino’s die in onze staat wonen, zijn er maar 300.000 geregistreerd”, constateert Guillermo Vidal, voorzitter van de Hispanic Kamer van Koophandel in Denver. In 2011 was de in Cuba geboren Vidal de eerste ‘buitenlandse’ burgemeester van de stad. ,,Ik ben het levende bewijs dat immigranten iets kunnen betekenen. Maar het lijkt alsof ze zich niet vertegenwoordigd voelen door hun regering.”
Castillo beaamt dat. ,,Vooral de Chicano’s (kinderen van illegale immigranten die in de VS geboren zijn en daardoor Amerikaan) gaan vaak niet stemmen.” Volgens zijn vriendin komt dat omdat Obama een aantal van zijn beloften, zoals een hervorming van het immigratiebeleid en een paspoort voor kinderen van illegale immigranten, niet is nagekomen. ,,Ze beloven van alles, maar we moeten nog maar zien wat ze waar maken.”
Volgens Luis Valera, verbonden aan de Universiteit van Nevada, zijn presidentskandidaten al sinds begin jaren negentig actief op zoek naar de Latinostem. ,,George W. Bush was na Reagan de eerste Republikein die de Latino’s wist te bereiken. Hij kreeg in 2004 meer dan 40 procent van hun stemmen.” Romney kan dat wel vergeten, weet Valera. ,,In de voorverkiezingen moest hij rechtse standpunten innemen, ook over immigratie. Hij riep illegale immigranten bijvoorbeeld op zichzelf uit te zetten. Daarmee heeft hij veel Latino’s afgeschrikt. Daarnaast is Obama in het voordeel, omdat veel meer Latino’s zich als Democraat hebben geregistreerd.”
Niet iedereen. Adam Orozco, die met zijn blauwe ogen en blanke huid niet snel voor een Latino wordt aangezien, is trots op zijn Cubaanse afkomst. Hij stemt op Romney. ,,Juist omdat Obama zijn beloftes niet is nagekomen.”

OBAMAHAAT IN VS: ‘HIJ WIL MIJN MANIER VAN LEVEN AFPAKKEN’

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
DENVER (GPD) – In het congrescentrum van het Crown Plaza hotel in Denver zitten aan het eind van een lange dag van de conservatievenclub CPAC nog tientallen congresgangers op een stoel in een donkere zaal. Er wordt een film vertoond, 2016: Obama’s America, een documentaire van de conservatief Dinesh D’Souza. Het is géén pro-Obama-film, maar een rolprent die de haat jegens de Democratische president aanwakkert. En het is een kaskraker in de Verenigde Staten.
Reizen door Amerika in verkiezingstijd leert dat Barack Obama al lang niet meer de president van alle Amerikanen is. Zo verraadden de ogen van John Bulloch, senator in de senaat van de oerconservatieve zuidelijke staat Georgia, een diepe minachting als hij het over de president heeft. ,,Liever een mormoon dan een moslim”, zo vatte hij net na het Republikeinse partijcongres zijn voorkeur voor Mitt Romney puntig samen. Bulloch is ervan overtuigd dat de president ‘zijn’ Amerika wil afpakken. Hij is niet de enige.
Een groeiend deel van de conservatieven koestert een diepe haat tegen de Democraat uit Chicago, die nog vier jaar in het Witte Huis wil blijven. Als het aan Maria Weese ligt, komt daar niks van in. De vrouw heeft een bord met ‘Fire Obama’ (ontsla Obama) stevig in haar handen geklemd tijdens het jaarlijkse congres van CPAC in Denver. Weese is geboren in Cuba en weet zeker dat Obama van Amerika net zo’n socialistische staat als haar geboorteland wil maken. ,,Ik heb al een land verloren, verdomd als dat me nog een keer gebeurt.”
De VS had vaker onpopulaire presidenten. Maar zoals Obama nu gehaat wordt, werd geen president eerder gehaat, constateerde commentator Bill Press die ‘The Obama Hate Machine’ schreef. ,,De persoonlijke aanvallen tegen hem zijn meedogenlozer en smeriger dan tegen welke andere president in onze historie. Het de haat neemt alleen maar toe.”
Dat viel ook Obama-biograaf David Maraniss op. Hij noteerde in zijn ‘The Story’ wat een grote groep Amerikanen denkt: Obama is niet in de VS geboren – en zou dus volgens de grondwet helemaal geen president mogen zijn – hij is moslim in plaats van christen, hij voert een oorlog tegen het christendom en hij is Marxist en/of een socialist, die Amerika naar Europees model wil omvormen en zo kapot wil maken.
Op de CPAC-conferentie wordt op die sentimenten handig ingespeeld door onderwerpen te agenderen die uitvergroten hoe slecht Obama voor het land is: slecht voor het onderwijs door vanuit Washington te bedenken wat goed is voor de kinderen, slecht voor energieonafhankelijkheid door groene energie te promoten en kolen en gas te ‘criminaliseren’ en slecht voor de vrijheid.
,,Hij probeert mijn manier van leven af te pakken”, stelt Michelle Mras. De boude uitspraak rolt rap over de lippen van de geboren Filipijnse, die vier jaar geleden nog op Obama stemde, maar daarvan compleet is teruggekomen. Maar voorbeelden over hoe de president haar manier van leven probeert af te pakken, heeft ze niet. Mras mompelt iets over de hoge belastingen die het haar bedrijf moeilijk maken. In werkelijkheid zijn de belastingen de laatste decennia alleen maar gedaald.
Het neemt niet weg dat Obama voor de conservatieven het schoolvoorbeeld van een voorvechter van een grote regering, die zich overal mee bemoeid en mensen hun vrijheden ontneemt. Hij denkt beter te weten wat goed voor ons is dan wij dat weten”, sneert Maria Weese, voordat ze aankondigt dat ze naar snel huis gaat om het ‘ontsla Obama’-bord in haar voortuin te zetten.

RUZIE OM EEN INGEVROREN LIJK IN NEDERLAND

(Van onze correspondent Hanneke Keultjes)
NEDERLAND (GPD) – Het stadje Nederland in de Rocky Mountains van Colorado is bekend vanwege zijn liberale marihuanabeleid – net als de naamgenoot in Europa – en een grote overdekte draaimolen (de ‘carousel of happiness’), maar vooral vanwege een bevroren lijk. Maar deze ‘frozen dead guy’, waar inmiddels een hele industrie om is gebouwd, gaat misschien binnenkort verhuizen.
Het lijk is van Bredo Morstoel, een Noorse immigrant die in 1989 overleed aan een hartaanval. Kleinzoon Trygve Bauge zorgde dat zijn opa na zijn dood worden ingevroren, in de hoop dat de wetenschap ooit een manier zou vinden om hem weer tot leven te wekken. Het lichaam van Morstoel werd eerst vier jaar in Californië ingevroren met vloeibare stikstof in een speciale kliniek, maar Bauge haalde het lijk daarna naar Nederland in de staat Colorado waar hij een eigen kliniek gespecialiseerd in cryonisme, het invriezen van lichamen, wilde beginnen.
Die kwam er echter nooit. Bauge – een opgewonden standje volgens de dame die de lokale VVV runt – werd in 1994 wegens visumproblemen uitgezet naar Noorwegen. Maar ‘grandpa Bredo’, zoals het bevroren lijk door de inwoners van Nederland liefhebbend wordt genoemd, bleef achter in Nederland. Het stadje bedacht in 2002 een jaarlijks festival rond de ‘frozen dead guy’ dat in maart duizenden bezoekers trekt, en vergaarde wereldwijde faam.
Want het lichaam van Morstoel ligt nog steeds in een stalen sarcofaag in een schuurtje aan de rand van het dorp, ontoegankelijk voor nieuwsgierige ogen. Maar daar zal het bevroren lijk waarschijnlijk niet lang meer liggen.
Sinds de uitzetting van Bauge brengt Bo Shaffer in ruil voor een ‘salaris’ van 800 dollar (614 euro) iedere maand 771 kilo droogijs van Denver naar Nederland om het lijk bevroren te houden. Maar Shaffer heeft nu ruzie met zijn werkgever, kleinzoon Bauge die vanuit Noorwegen zorgt dat de temperatuur van zijn opa constant rond de -78 graden Celsius blijft. Want de prijs van het droogijs is omhoog gegaan en in de hete, droge zomer was er meer ijs nodig om het schuurtje koud te houden. Maar Bauge weigert te betalen voor die gestegen kosten en dreigt zijn opa nu te verplaatsen naar een cryonismekliniek in de Amerikaanse staat Michigan.
Nederland houdt zijn hart vast: hoewel het stadje aanvankelijk in rep en roer was toen rond de deportatie van Bauge bleek dat er een ijslijk in een schuur lag, heeft het ‘grandpa Bredo’ daarna omarmd. En Nederland wil graag wereldberoemd blijven om de ‘frozen dead guy’-dagen.